2.1.7. Stratejik Plan Yapım Ve Katılım Protokolü

Stratejik plan yapımının ve katılımın sağlanması bir protokol ile resmileşir.  Bu protokol planın iskeletidir. Burada planın bütün hazırlık aşamaları,  yapılacaklar madde madde yazılır, sıralanır. Plan yapan ortaklar, taraflar bir  araya gelir, aldıkları kararlar protokole işlenir. Tarafların görev ve sorumlulukları,  bütçe, kaynak, örgütlenme dahil bütün unsurlara yer verilir.  Her yerel yönetim bu protokolü taraflarla birlikte imzalayarak planın katılım  yöntemi ile yapılacağını ilan eder. Taraflar protokolde yer alan görev  ve sorumluluklarını aksatmadan yerine getirirler.

Sözleşmeler stratejik plan yapımında motorun ilk hareketine benzer.  Plan yapımına karar veren yerel idare yönetimi, taraflarla bir araya gelerek  kuruluş niteliğinde sözleşme hazırlar. Uygulamada belediyeler, özel idareler  stratejik planı özel sektöre yaptırmaktadır.

Bu durumda sözleşme yerel idare ile özel sektör arasında yapılır. Şimdiye  kadar yapılan sözleşmeleri incelediğimizde, hukuk çerçevesinde ikili  akit işlemiyle ilgili genel düzenlemeler ile plana ilişkin ayrıntılı konu başlıkları  ele alınmaktadır. Tarafların karşılıklı hak ve yükümlülükleri, plan, kaynak,  bütçe ve harcama usulleri de yer almaktadır.

Stratejik planı yapacak ortaklar yerel idare üst yöneticisinin (vali, belediye  başkanı, kaymakam) çağrısı üzerine bir araya gelirler. Plan, ihtiyaç,  hizmet ve öneriler kısaca tartışılır. Taraf idarelerin üst yöneticileri ortak  mutabakata vardıktan sonra, planın motor gücü olan esas yerel idare üst  yönetimi, plan organizasyonu için görevlendirdiği yöneticiye protokol hazırlığı  talimatı verir.

Başta da belirttiğimiz gibi kılavuz çalışmamızda stratejik planın kurum  içinde yapılması ilkesi benimsenmiş, kurgusu bu şekilde yürütülmüştür.  Stratejik Plan Yapım Yönetmeliği’nin 5. maddesi buna benzer düzenleme  getirmektedir:

“Stratejik planın bizatihi kamu idarelerince ve idarelerin kendi çalışanları  tarafından hazırlanması zorunludur. Alınabilecek danışmanlık hizmetleri,  eğitim ve çalışmaların organizasyonu konularıyla sınırlıdır.”  Yönetmelik stratejik planı, idarelerin kendisi veya kendi içindeki uygulayıcılar  tarafından yapılmasını getirmektedir. Protokol düzenlemeleri de  bu çerçevede ele alınmalıdır. Yerel yönetimlerin planını yaparken ellerinde  alternatifler var mı? Planı ne şekilde yapacaklarına şimdi birlikte bakalım.  Yerel yönetimlere farklı yönlerden bakılmasında yarar vardır. Belediyeler  stratejik planlarını kendi sınırları içinde tarafları katarak yapabileceği  gibi, bizzat kendileri de yapabilir. Büyükşehir belediyeleri, sınırları içindeki  alt belediyeleri katmaları gerekir.

İl özel idarelerinde durum daha da farklıdır. İl özel idareleri bütün belediyeleri,  kamu kurumlarını, üniversite ve sivil toplum örgütlerini de kapsayan  bir alana sahiptir. İl özel idaresinin yapacağı stratejik planlama ülkeyi  kapsayan genel kalkınma planı gibi, üst stratejik plan olarak da görülmelidir.  Çünkü taraflar, paydaşlar, hedef kitle birbirinden farklıdır ve bunların  beklenti ile hedefleri çatışmaktadır.  Dar bölge içine kapanıp potansiyelleri değerlendirememe, yanlış ve verimsiz  kaynak kullanımına gitme tehlikesine karşı ili kapsayan üst planlama tercih  edilmelidir. Bu yüzden ili kapsayan stratejik planın tarafları, ilin özellikleri dikkate  alınarak titizlikle seçilmeli ve tarafların temsil yanına önem verilmelidir.  Protokol bağlayıcı olduğundan taraflar, plan takvimi dâhilinde yükümlülüklerini  aksatmadan yerine getirmelidir. Tarafların plana inandıkları, planı kabullendikleri  ve irade ortaya koyarak harekete geçtikleri kabul edilmektedir.  Tarafların protokol çerçevesinde planlama çalışmalarını yönlendirme,  izleme, değerlendirmeleri asli görevleri arasındadır.